Op SO/VSO St. Jan Baptist in Kerkrade staat gezondheid al jaren centraal. Directeur Ilja Theunissen: "We proberen het hele pakket aan te pakken: gezonde voeding, bewegen, vrijetijdsvoorzieningen, sociale context."
Ze doen dat op hun eigen manier, aangevuld met bestaande programma’s als de Gezonde Basisschool van de Toekomst* (GBT), EU Schoolfruit en het Nationaal Schoolontbijt. Deelname aan GBT gaf de school, zoals Theunissen het verwoordt, "een vliegwiel om onze aanpak verder uit te bouwen." De effecten van deze aanpak zijn goed te merken: pestgedrag nam af, de concentratie groeide en leerkrachten geven aan het lesgeven leuker te vinden.
Kok Sander als drijvende kracht
De school heeft een eigen kok in dienst die ook de moestuin beheert. Kok Sander kookt elke week gezond voor en met de leerlingen en betrekt hen bij het werk in de moestuin. De groenten die de leerlingen oogsten, herkennen ze vervolgens als ze met hun ouders in de supermarkt lopen. Omdat Sander echt lekkere gerechten op tafel zet, ontwikkelen leerlingen een basisvertrouwen in nieuwe smaken. Vaak vertellen ze daarna thuis enthousiast over wat ze hebben geproefd. Zo reiken de effecten verder dan de school.
Gezondere kinderen, enthousiaste leerkrachten
Bij de kooklessen komen ook onderwerpen aan bod als waaróm groente beter voor je is dan chips en hoeveel eiwitten je nodig hebt. Passend bij het niveau van de leerlingen, met de nadruk op doen en laten zien.
Aandacht voor gezonde voeding en bewegen is bij St. Jan Baptist verweven in het gehele onderwijs. Het EU schoolfruit wordt bijvoorbeeld gebruikt voor taallessen en bewegen wordt gecombineerd met rekenen. Leerkrachten die daar eenmaal plezier in krijgen, bedenken steeds nieuwe dingen. De creativiteit die dat losmaakt, is voelbaar, ook voor de kinderen. Dat is gelijk een belangrijke les die Theunissen wil delen: maak je het aantrekkelijk voor kinderen, dan gaat het steeds meer vanzelf. Kinderen gaan het doen, niet omdat de meester zegt dat het gezond is, maar omdat ze het zelf willen.
Visie bouw je samen
Een eigen kok is een luxe die niet alle scholen zich kunnen veroorloven, maar gezondheid integreren in het onderwijs kan op meerdere manieren. Het begint met de wil om ermee aan de slag te gaan, een gedeelde visie en een flinke portie geduld. Directielid Rodger Plantaz: “Collega's die twijfelen, verdienen geen ongeduld, maar een luisterend oor en een concrete vraag: hoe kan ik je helpen? Als die cultuur in een team zit, verandert er meer dan je verwacht.”
"Dit is geen project van een schooljaar," voegt Theunissen toe, “maar een meerjarenproject”. Het is de tijdsinvestering echter meer dan waard: "Dit gun je ieder kind.”
Dit artikel is gemaakt in het kader van GO Voedselwijs. Een campagne om de kansen en mogelijkheden van voedseleducatie meer onder de aandacht te brengen in het gespecialiseerd onderwijs. Bekijk deze pagina voor meer informatie over voedseleducatie in gespecialiseerd onderwijs: Voedselwijs binnen gespecialiseerd onderwijs | Jong Leren Eten
*De Gezonde Basisschool van de Toekomst (GBT) is in 2015 gestart als pilot op initiatief van o.a. Onderwijsstichting Movare, GGD Zuid Limburg, Universiteit Maastricht en Maastricht Universitair Medisch Centrum+ als reactie op het groeiende aantal kinderen met overgewicht en de kansenongelijkheid in de maatschappij vormden. GBT leert kinderen op school gezonde gewoontes aan, zoals sporten en samen gezond lunchen in de klas. Op dit moment doen tientallen scholen binnen en buiten Limburg mee aan het programma.