Naast het creëren van een gezonde schoolomgeving, bijvoorbeeld met een gezonde schoollunch en een gezond traktatiebeleid, is het belangrijk om leerlingen structureel kennis, vaardigheden en ervaringen mee te geven over gezonde voeding. Dit kan met erkende Gezonde School-activiteiten, die door het RIVM zijn beoordeeld op kwaliteit, uitvoerbaarheid en effectiviteit en daarmee een bewezen basis bieden voor scholen.
Daarnaast kunnen scholen dit aanbod versterken met niet-erkende, waardevolle vormen van voedseleducatie die aansluiten bij de praktijk en belevingswereld van leerlingen. Ervaringsgericht leren staat hierbij centraal, zoals binnen het programma Jong Leren Eten: leerlingen leren niet alleen over voeding, maar vooral door te doen. Door zelf te koken, te werken in een moestuin en deel te nemen aan gastlessen of excursies zoals boerderijeducatie doen zij concrete ervaringen op met voedsel. In de moestuin volgen en verzorgen zij het groeiproces, tijdens kookactiviteiten verwerken zij ingrediënten tot een maaltijd en via gastdocenten of bezoeken aan bijvoorbeeld een boerderij of voedselproducent krijgen zij inzicht in de voedselketen.
Deze aanpak spreekt zowel het hoofd (kennis en inzicht), de handen (vaardigheden) als het hart (beleving, houding en motivatie) aan. Door deze combinatie van erkende programma’s en ervaringsgericht leren ontstaat een samenhangend en rijk aanbod, waarin leerlingen niet alleen kennis opdoen, maar ook vaardigheden ontwikkelen en positieve ervaringen met gezonde en duurzame voeding opbouwen.
Erkende Gezonde School activiteiten voor go
- EU-Schoolfruit (sbo/so/vso)
- Smaaklessen (sbo/so)
- Groentjessoep (sbo/so/vso)
- Healthy Heroes (sbo/so/vso)
- GrowWizzKid (sbo/so)
- Gezonde schoolkantine (vso)
- Food Challenge (vso)
- Tommy Tomato educatie (sbo)
- Ratatouille (sbo)
Op deze webpagina van de Gezonde School worden bovenstaande activiteiten kort toegelicht.
Ervaringsgerichte activiteiten voor go
- Moestuinieren:
- Zaaien, verzorgen en oogsten van groenten en kruiden in een schooltuin of moestuinbak
- Werken met seizoensgewassen en het volgen van het groeiproces
- Composteren en leren over bodem, water en biodiversiteit
- Oogst verwerken in de klas (bijvoorbeeld in een kookles)
- Inzet van (gecertificeerde) moestuincoaches ter begeleiding en ondersteuning van leerkrachten en leerlingen - Koken:
- Bereiden van eenvoudige, gezonde gerechten (zoals soep, wraps of salades)
- Snijtechnieken en basisvaardigheden aanleren
- Proeven en vergelijken van smaken (rauw/gekookt, zoet/zuur/bitter)
- Samenstellen van een gezonde maaltijd of lunch
- Inzet van (gecertificeerde) gastdocenten koken voor deskundige begeleiding en inspiratie
- Gastlessen en excursies:
- Gastles van een kookdocent, diëtist of moestuincoach
- Bezoek aan een boerderij, tuinderij of voedselproducent (boerderijeducatie)
- Excursie naar een markt, supermarkt of voedselverwerkingsbedrijf
- Les van een professional over thema’s zoals herkomst, duurzaamheid of voedselverspilling - Schoolkantine Challenge
Je kunt ook gebruik maken van professionals zoals een Gezonde School-adviseur, Jong Leren Makelaar, een projectleider van Special Heroes of een JOGG-regisseurdie je ondersteunen bij het opzetten en uitvoeren van een plan voor passende voedseleducatie. Zie ook vraag 5: waar begin ik als go-school?*